Kilo iyidir deyip obeziteye zemin hazırlıyoruz, anne sütü dururken mama
veriyoruz, gürleşsin diye saçlarını sıfıra vurduruyoruz. Oysa iyi niyetle de
olsa yaptığımız bu hatalar onların sağlıklı gelişimini sekteye uğratıyor.
Medical Park
Fatih Hastanesi Çocuk Hastalıkları ve Sağlığı Uzmanı Dr. Feyza Çivici Gümüş;
çocuklarımızı
büyütürken yaptığımız ve birer şehir efsanesinden ibaret ‘geleneksel hataları’
anlattı:
1- EYVAH SÜTÜM
YETMİYOR, MAMA VERMELİYİM: Yeni annelerin en çok endişe ettiği
konulardan biri, bebeğin aç kalma ihtimali. Bu nedenle de çoğu zaman bebekler
gereksiz yere mamayla besleniyor. Oysa anneler, sütünün yetip yetmediğini
bebeğinin çişini takip ederek anlayabilir. 24 saatte en az 5-6 kez bezini
ıslatan bebek, anne sütüyle doyuyor demektir. Anne sütü yetersizliğine ancak bir
çocuk hastalıkları uzmanı doktor karar verebilir ve onun tavsiyesi gereğince
mama takviyesine başlanabilir.
2- ŞEKERLİ SU
SARILIĞA İYİ GELİR: İlk günlerde anne sütünün gelmesinde
yaşanabilecek bir sorun, bebeğin zayıflamasına ve sarılık oluşumuna yol
açabilir. Halk arasında, aç kalan ve az idrara çıkan bebeklere şekerli su
verilmesi önerilir. Oysa bebeğin beslenmesinde şekerli suyun yeri yoktur.
3- ÇOCUĞUM İKİ
YAŞINA GELDİ ARTIK BEZİ BIRAKMALI: İki yaş, çiş eğitimi vermek için
başlangıç dönemidir. Ancak çocuk bu konuda asla zorlanmamalı, altına kaçırdığı
için kızılmamalı, sık sık tuvalete tutularak eğitime tabi
tutulmamalı.
4- DONDURMA HASTA
EDER: Dondurma, tüm çocukların sevdiği ve
faydalı bir gıdadır. Boğaz ağrısına neden olmaması için yalayarak yenmeli ve
yanında su içilmeli.
5- GÜRBÜZ ÇOCUK
SAĞLIKLI OLUR: Gürbüz çocuk, sağlıklı çocuk
değildir! Dengeli beslenen çocuk, zayıf da olsa sağlıklı kabul edilir. Çocukları
asla yemek yeme konusunda zorlamayın, yemediği zaman beslenmeyi
sonlandırın.
6- ÇOCUK SICAK
HAVAYI SEVER: Çocuklar, her zaman terlemeyeceği
şekilde giydirilmeli. Üşüyeceği korkusuyla çocukları çok giydirmek ve sarıp
sarmalamak, terlemeye ve hasta olmaya yol açar. Pamuklu kıyafetler tercih
edilmeli, içinde naylon karışımı olan ve özellikle polar tipinde olan kıyafetler
giydirilmemeli.
7- FAZLA HAREKET
EDERSE TERLER HASTA OLUR: Hasta olur endişesiyle çocuğun
hareket etmesini kısıtlamak çok yanlış bir yaklaşım. Her çocuk hareket edince
terler; terleyince üstünü değiştirebilirsiniz! ‘Çok terledin artık yerine otur’
demek, onu tembel, hantal ve mutsuz yapar. Zaman içinde metabolizma hızı azalan
çocuk, hızla kilo almaya başlar. Hareket etmelerini kısıtlamaktansa, spora
(yüzme, basketbol vb) yönlendirin.
8- ŞAŞILIK BÜYÜYÜNCE
GEÇER:
Çocuklarda şaşılık bir yaşına kadar fizyolojik kabul edilir. Ancak bir yaşından
sonra düzelmeyen şaşılıklar için mutlaka göz doktoruna başvurulmalı. Bir
yaşından önce bebeklerde Nistagmus (göz küresinin istemsiz titremesi)
görüldüğünde de mutlaka bir göz doktoruna muayene
ettirilmeli.
9- USLU DURDU
HAMBURGERİ HAKKETTİ: Çocuklar mutlak suretle sağlığı
ciddi şekilde tehdit eden fast food gıdalardan uzak tutulmalı! Bu ödüllendirme
şekli yerine başka yöntemler seçilmeli; sinema ya da tiyatro ya götürmek
gibi…
10- AĞLADI HEMEN
KUCAĞIMA ALAYIM: Bebeği avutmanın birçok yolu var;
her ağladığında hemen kucağa almak çözüm değil. Ağladığında yanına yaklaşıp
onunla konuşmak, ten temasında bulunmak, ona şarkı ya da ninni söylemek ve
karnını okşamak bebeği avutabilir. Ancak sırf kucağa alışmasın diye çocuğu hiç
kucağa almamak da kendini güvende hissetmemesine ve mutsuz olmasına yol açar. Bu
denge iyi kurulmalı.
11- DAHA ÇOK KÜÇÜK
YALNIZ YATARSA KORKAR: Genellikle 6 aydan sonra bebeğin
odasının ayrı olması uzmanlarca önerilir. Bu sınır en fazla 2 yaşa kadar
uzatılabilir.
12- BÜYÜKBABAN UZAĞA
GİTTİ GERİ GELECEK: Çocuklara ölümü anlatmak zordur.
Ancak ölen kişinin geri döneceği söylenmemeli, çocuk boş bir beklentiye
sokulmamalı. Ölen kişinin bir daha dönmeyeceği, cennete gittiği ve orada mutlu
olduğu söylenmeli.
13- ÇOK GAZ YAPIYOR
FAZLA SÜT İÇMESİN: Çocuklarda 1 yaşından önce inek sütü
kullanılmamalı. Ancak bir yıldan sonrada günlük süt tüketimi 400 CC’yi
geçmemelir. Sütün içinde bulunan laktaz adlı şeker gaza yol açar. Fakat artık
piyasada laktazsız sütlerde bulunabiliyor. Gaz sorunu olan çocuklara bu tip
sütleri içirilebilir; ancak çözüm kesinlikle süt vermemek
olmamalı!
14- AYAKTA SALLAYINCA
HEMEN UYKUYA DALIYOR: Çocuğu sallayarak uyutmak tıbben
önerilmiyor. Ancak halk arasında ‘ayakta sallama’ en çok kullanılan yöntem.
Çocuk; hafif tarzda ve sarsmayacak şekilde sallanırsa tahribatlara yol
açmaz.
15- FAZLA BANYO
YAPARSA ÜŞÜTÜR: Çocuklar banyo yapmaktan hasta
olmaz. Yazın her gün, kışın ise hafta üç kez banyo yapılması
önerilir.
16- SIFIRA
VURDURURSAK SAÇLARI GÜRLEŞİR: Bu inanışın tıbben hiçbir
geçerliliği yoktur!
17- PUDRA İSİLİĞE İYİ
GELİR: Pudranın isiliğe iyi geldiği yanlış
bir düşünce değildir. Ancak toz pudralar yerine sulu pudralar seçilmeli.
İsiliğin en iyi tedavi şekli ise çocuğu sık sık
yıkamaktır.
18- BOL BOL
GÜNEŞLENİRSE KEMİKLERİ GÜÇLENİR: ‘Çok fazla güneşe maruz kalmak
kemikleri güçlendirir’ mantığı tam olarak doğru değil. Zararlı ışınlarından
etkilenmemek için güneş ışınlarının dik geldiği saatlerde çocuğunuzu güneşe
çıkarmayın. Güneşe çıkarken de mutlaka yüksek koruma faktörlü güneş losyonları
ve kremleri sürün.
19-
BİBERON VE EMZİĞİ
ÇOK SEVİYOR: Biberon ve emzik hiçbir çocuğa
önerilmiyor. Biberon; bebekte ‘meme başı şaşkınlığı’na yol açıyor ve anne
göğsünden soğutuyor. Mamayla beslenmek zorunda kalan bebeklerde, biberon en geç
2 yaşında bırakılmalı. Emzik de, damak yapısını bozabiliyor ve çocuğun
enfeksiyon kapmasına yol açabiliyor.
20- FİTİL VEREYİM
RAHATLASIN: Çok zorda kalmadan ve doktor
tavsiyesi olmadan ne fitil ne de ilaç kullanılmalı.
|